Banner trap
< terug naar nieuwsbrief

Tip van uw boekhandel


Anna over Geen tijd verliezen van Jolande Withuis

In haar tijd was Jeanne Bieruma Oosting een grote naam in de Nederlandse kunstenaarswereld. Maar vandaag de dag zal de naam Oosting misschien niet bij iedereen nog bekend zijn. Ook ik had tot voor kort nog nooit van haar gehoord, en dat terwijl er werk van haar in mijn ouderlijk huis bleek te hangen. De geweldige biografie van Jolande Withuis – Geen tijd verliezen. Jeanne Bieruma Oosting 1898-1994 – bracht daar verandering in.

Haar boek is veel meer dan een biografie van een fascinerende vrouw. Het is een tijdsbeeld van bijna de gehele twintigste eeuw; van het kunstenaarsleven in Parijs in het interbellum; van het laatste restje adel in Nederland, met hun op Downton Abbey lijkende buitenhuizen en gebruiken; van het opkomende feminisme – en alle vooroordelen waar vrouwen toen, en helaas ook nu nog, mee te maken kregen.

Jeanne Bieruma Oosting werd aan het einde van de negentiende eeuw geboren in het gezin Bieruma Oosting-van Harinxma thoe Slooten. Ze groeide op in de wereld van de adel en bracht haar jeugd vlak bij Zutphen door, op kasteel De Cloese te Lochem. Al van jongs af aan wist ze dat het vaste pad voor vrouwen in die tijd – zo snel mogelijk trouwen en kinderen krijgen – niet aan haar was besteed. In plaats daarvan wilde ze schilderen en ambieerde ze een carrière als kunstenares. Haar ouders vonden dat maar niets, en vooral haar vader werkte haar actief tegen. Pas op haar 31ste durfde ze zich los te maken van haar ouders.
Ze liet Nederland achter zich en stortte zich in het turbulente Parijse kunstenaarsleven van het interbellum. Ze volgde er lessen bij Mariette Lydis en Bill Hayter, ontwikkelde nieuwe technieken, waaronder de grafiek waar ze later beroemd mee zou worden, en sloot zich aan bij vrouwenkunstenaarsbeweging FAM, de Société des Femmes Artistes Modernes. Pas tijdens de oorlog zou ze weer terugkeren naar Nederland, en vestigde ze zich in Amsterdam – later zou daar een buitenhuis in Almen (Het Elger) bij komen.

Oosting werd gedreven door een enorme werklust. Niet voor niets was haar motto ‘geen tijd verliezen’. Ze was altijd druk, en wenste daarbij niet gestoord te worden. Ze mocht alleen voor 8 uur ’s ochtends gebeld worden of anders na het avondeten, maar absoluut niet onder werktijd. Het verbaast daarom niets dat ze op latere leeftijd bevriend raakte met Ida Gerhardt, die er een vergelijkbaar arbeidsethos op nahield. De biografie staat verder vol heerlijke anekdotes over deze sterke vrouw en verhaalt aan de hand van talloze brieven over de bijzondere vriendschappen en relaties die Oosting onderhield met naast Gerhardt onder anderen Marie Anne Tellegen, Lucie van Dam van Isselt, Charlotte van Pallandt en Adriaan Roland Holst.

Hopelijk zorgt Geen tijd verliezen voor de herontdekking van deze bijzondere vrouw, want dat verdient ze zonder meer.

Anna Krans groeide op tussen de boeken, werkte als scholier bij Van Someren & Ten Bosch en studeerde Spaans en Europese studies. Tegenwoordig is ze verantwoordelijk voor de verkoop bij uitgeverij Van Oorschot, werkt ze als freelance redacteur voor diverse uitgeverijen en is ze één dag in de week boekverkoper in onze winkel.

Inschrijven nieuwsbrief