Slider
< terug naar eerder van ad ten bosch

Mei 2017, over de schoolboeken

Bij mijn start als boekverkoper bezat Zutphen per hoofd van de bevolking ongeveer de meeste boekwinkels van Nederland. Naast onze zaak was daar Boekhandel Van den Brink – nog steeds op dezelfde plek in de Beukerstraat. Boekhandel Kobus op de Burgemeester Dijckmeesterweg. Kantoorboekhandel Nijhof in de Beukerstraat – op de driesprong met de Sprongstraat. De Zutphense Boekhandel in het Jugendstilpand op het hoekje Beukerstraat en Lombardsteeg. Kantoorboekhandel Van Dongeren op het Rijkenhage. Kantoorboekhandel Drieënhuizen op de markt. En Boekhandel De IJssel in de Korte Hofstraat. Al deze boekwinkels leverden schoolboeken en waren in mijn vaders tijd zo verstandig zich te verenigen in een coöperatie toen scholen via een boekenfonds hun leerlingen van boeken gingen voorzien. Behalve Boekhandel De IJssel, deze vestigde zich pas in Zutphen lang nadat de coöperatie was opgericht. Dat gold eveneens voor de religieuze boekwinkel, de antroposofische boekwinkel, de kinderboekwinkel en de algemene boekwinkel Houtvast en Nuis, en later nog boekwinkel De Leur & Van Pel. Op het hoogtepunt van het boekhandelsbestand in Zutphen waren ook nog drie antiquariaten in de stad actief.

Voorheen zorgde elke leerling zelf voor zijn boeken. Het Stedelijk Lyceum organiseerde een dag waarop leerlingen hun schoolboeken van de hand konden doen, en wie daar zijn lijst niet bij elkaar scharrelde, diende de rest bij de boekhandel te bestellen. Als kind herinner ik me de grote hoeveelheid pakketten schoolboeken, ingepakt en van een naam voorzien, die aan het eind van de zomervakantie in het gangetje naast de winkel op hun toekomstige gebruiker lagen te wachten. Als die te lang wegbleef, werden wij kinderen – twee zussen, broer en ik – er ter bezorging op uitgestuurd. Sowieso dienden we op vrije middagen of na schooltijd te informeren ‘of er nog pakjes waren’.

Er zit weinig marge op studieboeken, en als de boekwinkels tegen elkaar werden uitgespeeld, bleef daar niets van over. Uiteindelijk zou de coöperatie het afleggen tegen de landelijk opererende schoolboekenorganisaties, maar in mijn tijd was dat nog niet zo ver en functioneerde die naar behoren en behaalden we er met z’n allen een bescheiden winst. In een grote ruimte achter Boekhandel Van den Brink – inmiddels ook bij hun winkel gevoegd – kwamen we ’s zomers bijeen om de boeken te bestellen, en na binnenkomst te controleren en klaar te maken voor bezorging; een bijzondere samenwerking. Door de week waren we elkaars concurrenten maar in de coöperatie overheerste onder de heren Nunninkhoven, Nijhof, Nieuwenhuis, Dieseraad, Bunders – opvolger van de heer Kobus –, mevrouw Nieuwenhuis en mijzelf een oprecht gevoel van collegialiteit.

Inschrijven nieuwsbrief